Lichttherapie bij depressie

Lichttherapie kan succesvol worden ingezet bij een niet-seizoensgebonden depressie. Lichttherapie bij depressie wordt door huisartsen en psychiaters daarbij regelmatig gecombineerd met een antidepressivum voor een additioneel effect, zonder dat de bijwerkingen van het antidepressivum toenemen. Gezien de vele wetenschappelijke publicaties is deze 'diagnose-behandelcombinatie' terug te vinden in behandelrichtlijnen.

Niet-seizoensgebonden depressie

Een niet-seizoensgebonden depressie komt vaak voor. Volgens Nederlands epidemiologisch onderzoek heeft één op de 16 volwassenen tussen 18 en 65 jaar (6,6 procent) het afgelopen jaar een depressie gehad. Dat zijn naar schatting 685.000 mensen. Depressie komt twee keer zo vaak voor bij vrouwen als bij mannen.


Ga naar:
Symptomen depressie (niet seizoensgebonden)

Oorzaken depressie
Behandeling depressie
Behandeling depressie met lichttherapie

Symptomen depressie (niet seizoensgebonden)

De twee belangrijkste symptomen van een depressie zijn:

  • een sombere depressieve stemming.
  • het verlies van interesse en plezier, niet meer blij kunnen zijn.


Om van een depressie te kunnen spreken dient minstens één van deze twee hoofdkenmerken aanwezig te zijn met daarbij meerdere van de volgende klachten of verschijnselen:

  • Een gevoel van waardeloosheid of schuldgevoelens
  • Slaapstoornissen
  • Verminderde of grotere eetlust of duidelijke gewichtsverandering
  • Weinig energie of vermoeidheid
  • Concentratieproblemen of besluiteloosheid
  • Traagheid of juist aanhoudende lichamelijk onrust
  • Terugkerende gedachten over de dood of zelfdoding.


Als u behalve éen van de twee belangrijkste kenmerken meerdere van deze verschijnselen bij uzelf of een ander herkent, de klachten gedurende langere tijd (minimaal twee weken) aanwezig  zijn én het dagelijks functioneren wordt verstoord, dan kan er sprake zijn van een depressie. Het is dan zeer aan te raden naar de huisarts te gaan om uw klachten te bespreken.

Een depressie kan ook gepaard gaan met allerlei andere klachten als paniek- of angstgevoelens, snel geïrriteerd zijn, verminderde seksuele gevoelens, veel of juist niet kunnen huilen, vergeetachtigheid, lichamelijke klachten waarvoor geen oorzaak gevonden wordt of verwaarlozing van zichzelf, de leefomgeving of sociale contacten.

Niet alle depressies zijn hetzelfde. De ene persoon ervaart de klachten mild, de andere weer zwaar. Bij een milde depressie zijn hooguit enkele depressieve verschijnselen aanwezig. Bij een zware depressie zijn vrijwel alle beschreven klachten aanwezig. De last die iemand van de depressie heeft hangt samen met de mate waarop de verschijnselen op de voorgrond treden en het dagelijks functioneren verstoren.

Oorzaken depressie

Een depressie ontstaat door een combinatie van biologische, sociale en psychische factoren. Men noemt dit ook wel het bio-psycho-sociale model. Er is dus vaak niet één oorzaak aan te wijzen, maar een combinatie van meerdere factoren en oorzaken.

Behandeling depressie

Een depressie is vaak goed te behandelen. Het grootste deel van de behandelingen bij depressie heeft een gunstig effect. Wel is het belangrijk dat u hulp zoekt en uw problemen bespreekt met uw huisarts om vervolgens samen een behandeling te starten.

De behandeling wordt afgestemd op de ernst van uw klachten. Vaak wordt er gekozen voor de combinatie van pillen (antidepressiva) en praten (psychotherapie).

Behandeling depressie met lichttherapie

Vanwege de toenemende wetenschappelijke bewijsvoering kiezen steeds meer mensen er voor om de depressie te behandelen met lichttherapie. Uit studies blijkt dat lichttherapie niet alleen werkzaam is bij een winterdepressie, maar dit ook goed ingezet kan worden bij niet-seizoensgebonden depressie. Net als bij een winterdepressie wordt bij depressie aangeraden lichttherapie aan het begin van de dag toe te passen.

Ondanks het aangetoonde positieve effect is nog niet geheel duidelijk hoe lichttherapie bij een niet-seizoensgebonden depressie precies werkt. Canadese wetenschappers hebben echter wel aangetoond, dat lichttherapie de hoeveelheid ‘serotonine transport eiwitten' (SERTs) verlaagd. Door te hoge spiegels van dit eiwit wordt meer serotonine onttrokken aan het normale overdrachtsproces van signalen in de hersenen. Ook zijn er sterke aanwijzingen dat bij een niet-seizoensgebonden depressie het circadiane ritme (het bioritme) ernstig is verstoord.

Lichttherapie kan gecombineerd worden met antidepressiva. Lichttherapie kan de werking van het antidepressiva versterken, zonder een toename van de bijwerkingen. Dit heeft als voordeel dat de dosis medicijnen niet verhoogd hoeft te worden voor een aanvullend effect. Indien u lichttherapie wilt combineren met medicijnen, dan wordt u geadviseerd dit altijd eerst met uw behandelend arts te bespreken. Pas nooit de dosis medicijnen aan zonder dit te hebben overlegd met uw arts.